Finansowanie z NCN dla historyków prawa
Historycy prawa z naszego Wydziału mogą się pochwalić kolejnymi sukcesami grantowymi: dr Marco Castelli zdobył Sonatinę a dr Matthew Cleary Miniaturę. Serdecznie gratulujemy!
Dr Castelli z Zakładu Prawa Rzymskiego, Tradycji Prawnych i Prawa Dziedzictwa Kulturowego otrzymał grant w konkursie Narodowego Centrum Nauki Sonatina 10 na projekt pt. „Ius Commune Venetum: Tożsamości normatywne i pluralizm prawny na weneckiej Terrafermie (XVI–XVIII w.)”. Badania te są kontynuacją prac prowadzonych w ramach Miniatury NCN, którą dr Castelli otrzymał w zeszłym roku. Trzyletni projekt Sonatina koncentruje się na Republice Weneckiej i jej terytoriach na stałym lądzie (tzw. Terraferma) w okresie od XVI do XVIII wieku. W tym okresie Republika Wenecka była potężnym państwem złożonym, które rządziło różnorodnymi miastami i regionami funkcjonującymi w ramach odmiennych systemów prawnych: zamiast narzucać wszystkim jedno prawo, Republika pozwalała lokalnym społecznościom zachować własne statuty miejskie, utrzymując jednocześnie kontrolę nad nimi poprzez centralny sąd najwyższy. Głównym celem tego projektu jest zbadanie jak ten system funkcjonował w praktyce, a podstawowym narzędziem do jego osiągnięcia będą szerokie badania niepublikowanych do tej pory dokumentów archiwalnych. Prace będą polegały na analizie i porównywaniu dawnych akt procesów cywilnych z centralnego weneckiego sądu apelacyjnego z lokalnymi prawami miejskimi (więcej o projekcie na stronie NCN).
Dr Matthew Cleary z Centrum Ius Commune zdobył finansowanie na działanie naukowe w ramach konkursu Narodowego Centrum Nauki Miniatura 10 zatytułowane „Dziedzictwo Młota na czarownice: recepcja prawna Malleus Maleficarum we wczesnych drukach (1486–1496)”. Młot na czarownice był jednym z niezwykle wpływowych tekstów prawniczych i demonologicznych okresu wczesnonowożytnego. W ramach tego działania dr Cleary będzie mógł przeprowadzić kwerendę i wstępne badania sześciu egzemplarzy Młota znajdujących się w Szwecji, z których pięć posiada odręczne marginalia i inne ślady użytkowania. Celem działania będzie analiza tych odręcznych dodatków by zbadać w jaki sposób czytelnicy ten tekst interpretowali, na co zwracali szczególną uwagę, a zwłaszcza, jakie fragmenty Młota miały szczególne znaczenie dla stosowania prawa i dyskursu prawniczego.
The Historical Argument in the Interpretation of Private Law
Gułtowy/Poznań, 26-28 May 2026
STUDENTS AND ACADEMICS TOGETHER – PERIODIC MEETINGS OF RESEARCHERS INVOLVED IN ROMAN LAW AND PRIVATE LAW
Krótki film podsumowujący konferencję „The Historical Argument in the Interpretation of Private Law”
26 May 2026
16.20 – 17.00 reception of participants
17.00 – 17.15 opening of the conference
FIRST SESSION – PROPERTY LAW
session chair: prof. Konstantinos Vlahos
17.15 – 17.30 Noemi Resciniti (IT), From Roman specificatio to recent case law: ancient ideas for solving new problems
17.30 – 17.40 discussion
17.40 – 17.55 Panagiotis Papakrivos (GR), The interpretation of usucapio (acquisitive prescription) in Greek jurisprudence as seen through the lens of Roman and Byzantine law
17.55 – 18.05 disussion
18.05 – 18.20 Chiara Donnini (IT), An extensive debate on the abdicative renunciation of property right: from Roman derelictio to recent case law
18.20 – 18.30 discussion
18.30 – 18.45 Ilias Antoniou (GR), Dead but not legally silent: human remains as res religiosae in Greek jurisprudence
18.45 – 18.55 discussion
19.00 – 21.00 DINNER
27 May 2026
SECOND SESSION – CONTRACT OF SALE
session chair: prof. Éva Jakab
9.30 – 9.45 Boglárka Tóth (HU), From Rome to today: central price controls and their Influence on modern legal thought
9.45 – 9.55 discussion
9.55 – 10.10 K.P. Růžička (CZ), Bona fides as an interpretative principle: Continuity between Roman emptio venditio and contemporary private law
10.10 – 10.20 discussion
10.20 – 10.35 Gino Dessolis (PL/SWPS), Protection of the buyer's interests in ancient Rome and in Polish law: a comparative analysis of the warranty for physical defects
10.35 – 10.45 discussion
10.45 – 11.15 COFFEE BREAK
THIRD SESSION – CONTRACTS second part
session chair: prof. Bronisław Sitek
11.15 – 11.30 Karolina Jarząbek (PL/SWPS), From locatio conductio operarum to the employment contract: due diligence, risk, remuneration and subordination in Roman law and contemporary labour law
11.30 – 11.40 discussion
11.40 – 11.55 Jana Ezzeddine (DE), Contribution burden in statutory health and accident insurance for employees
11.55 – 12.05 discussion
12.05 – 12.20 Rita Lengyel (HU), Games, gods and grants: a case study on annual donations
12.20 – 12.30 discussion
13.00 – 15.00 LUNCH
FOURTH SESSION – OBLIGATIONS – general issues and non-contractual duties
session chair: prof. Federico Procchi
15.00 – 15.15 Marco Manna (IT), The forseeability of damage: a short journey between codified norms, Roman Law and judicial interpratio
15.15 – 15.25 discussion
15.25 – 15.40 Szymon Nowak (PL/UAM), The historical argument and the expansion of non-pecuniary damages in Polish tort law: family bonds as a protected legal interest
15.40 – 15.50 discussion
15.50 – 16.05 Sebastian Taddei (IT), The evolution of limited liability: from Roman law to the present day
16.05 – 16.15 discussion
16.15 – 16.30 Luisa Janousch (DE), Damages for personal injury
16.30 – 16.40 discussion
16.40 – 16.55 Kata Horváth (HU), Unjust enrichment in Roman law and selected European legal systems
16.55 – 17.05 discussion
18.30 – 21.00 GARDEN PARTY GRILL
28 May 2026
FIFTH SESSION – FAMILY AND INHERITANCE LAW
session chair: doc. JUDR. Pavel Salák
9.00 – 9.15 Konstantinos Vitsios (GR), The aftermath of the abolition of dowry in Greek law and jurisprudence: an intriguing field of historical interpretation
9.15 – 9.25 discussion
9.25 – 9.40 Martina Pirochtová (CZ), Optional church marriage under the 2012 Civil Code
9.40 – 9.50 discussion
9.50 – 10.05 Dorina Illés (HU), The right to burial in ancient Rome and in Hungarian law
10.05 – 10.15 discussion
10.15 – 10.30 Mateusz Piszczatowski (PL/UAM), The experience of Roman indignitas as a basis for proposals to reform unworthiness to inherit
10.30 – 10.40 discussion
10.40 – 11.10 COFFEE BREAK
SIXTH SESSION – LEGAL METHODS AND LEGISLATION
session chair: prof. Christoph Becker
11.10 – 11.25 Fabian Pospisil (DE), Interpretation principles of the General Land Law for the Prussian states
11.25 – 11.35 discussion
11.35 – 11.50 Raffael Fischer (DE), Dealing with limitation periods after a change in the law
11.50 – 12.00 discussion
12.00 – 12.15 David Marhold (CZ), Introductory provisions of the Civil Code in interwar legal discourse
12.15 – 12.25 discussion
12.25 – 12.40 Ioannis Dramalis (GR), The interpretation of bona fides in the jurisprudence of Areios Pagos, the Supreme Civil and Criminal Court of Greece
12.40 – 12.50 discussion
12.50 – 13.05 Saskie Dobešová (CZ), Historical tradition as an argument in the recodification of the Czech private law. Simple legitimation or real normative relevance
13.05 – 13.15 discussion
13.20 – 15.00 LUNCH
FINAL PANEL
moderators: prof. Aldo Petrucci, prof. Wojciech Dajczak
15.00 – 15.45 panellists: Raimund Anwald (DE), dr Maria Christidou (GR); dr Ewa Pietrzak (PL/SWPS), dr Justyna Skwierowska (PL/SWPS)
15.45 – 16.00 closing of the conference
19.30 – 21.00 DINNER
Financed by the Polish National Agency for Academic Exchange NAWA in the frame of the Welcome to Poland project „Science Communication i doskonalenie standardów obsługi doktorantów i naukowców cudzoziemców na UAM”, BNP/WTP/2023/1/00059
Seminarium poświęcone książce pod redakcją prof. Wojciecha Dajczaka w Trento
W dniu 25 marca 2026 roku na Uniwersytecie w Trento odbędzie się międzynarodowe seminarium poświęcone książce „Mitteleuropa und das roemische Recht” pod redakcją prof. W. Dajczaka, prof. M. Avenariusa oraz prof. Ch. Baldusa.
Poniżej plakat z informacją o przebiegu wydarzenia:
Centrum Ius Commune: nowy pracownik dr Matthew Cleary i pierwsze spotkanie naukowe
Na UAM została z dniem 1.08.2025 powołana jednostka administracyjna o nazwie Centrum Ius Commune, która ma służyć realizacji zadań związanych z realizacją projektu ERC Starting Grant PetrIUS. Kierownikiem projektu i dyrektorem Centrum jest dr Piotr Alexandrowicz. Centrum działa w bliskiej współpracy z naszym Zakładem. Więcej na temat projektu można dowiedzieć się tutaj.
Od 1 stycznia 2026 roku pracownikiem Centrum i postdokiem w projekcie PetrIUS jest dr Matthew Cleary. Dr Cleary jest Kanadyjczykiem, ukończył studia z zakresu historii na Uniwersytecie Zachodniego Ontario, następnie uzyskał doktorat z historii prawa na Uniwersytecie w Edynburgu a później pracował przez dwa lata w Instytucie Maxa Plancka ds. Porównawczego Prawa Publicznego i Prawa Międzynarodowego w Heidelbergu. Serdecznie witamy w naszym zespole!
Centrum organizuje także pierwsze spotkanie naukowe pt. PetrIUS and Printed Canon Law Paratexts up to ca. 1600. Będzie one poświęcone prezentacji projektu i ogólnemu zarysowi rozwoju drukowanych paratekstów prawniczych do źródeł prawa kanonicznego. Spotkanie odbędzie się 24.02.2026 o godz. 11:00 w formie hybrydowej, zapraszamy do dołączenia online: link.
